Sayın Cevdet Yılmaz’ın serbest fon yatırımcılarına ilişkin açıklamasını dinledim. Bir hukukçu olarak özellikle “nitelikli yatırımcı” kavramının bu şekilde yorumlanmasını doğru bulmadığımı belirtmek isterim. Nitelikli yatırımcı kavramı, yatırımcının sermaye piyasası araçlarının taşıdığı belirli ekonomik riskleri anlayabilecek bilgi ve tecrübeye sahip olduğu varsayımına dayanır. Bu statünün yatırımcıya sınırsız bir risk yüklediğini veya yatırımcıyı hukuki korumanın dışına çıkardığını düşünmek ise bambaşka bir meseledir. Bir yatırımcının fonun değer kaybetmesi ihtimalini bilmesi ile yatırım yaptığı sistem içerisinde meydana gelebilecek hukuka aykırılıklardan sorumlu tutulması arasında ciddi bir fark vardır. Örneğin yatırımcı, fonun yatırım stratejisinin başarısız olmasını göze alabilir. Piyasanın tersine hareket etmesini de göze alabilir. Likidite sorununu veya fiyat dalgalanmasını da yatırım kararının bir parçası olarak değerlendirebilir. Fakat yatırımcının bunların yanında, fonun yönetiminde veya sermaye piyasası işlemlerinde meydana gelebilecek her türlü mevzuat ihlalini de kabul ettiği söylenemez. Bunun “nitelikli yatırımcı” kavramıyla açıklanması bana göre hukuken doğru bir yaklaşım değildir. Çünkü sermaye piyasası mevzuatının varlık nedeni zaten tarafların davranışlarını kurallara bağlamaktır. Fon yöneticisinin, portföy yönetim şirketinin, yatırım kuruluşunun ve diğer piyasa aktörlerinin uyması gereken kuralların bulunmasının bir anlamı vardır. Aksi halde yatırımcıya yalnızca “Sen bu piyasaya girerken riskleri biliyordun.” demek yeterli olurdu. Oysa mesele bundan ibaret değildir. Bir zararın ortaya çıkması halinde önce zararın nedenine bakılması gerekir. Zarar, yatırım aracının değer kaybetmesinden mi kaynaklanmıştır? Yoksa mevzuata aykırı bir işlemden, yükümlülüğün yerine getirilmemesinden, ihmalden, yanlış veya yanıltıcı bir uygulamadan ya da başka bir hukuka aykırı davranıştan mı kaynaklanmıştır? Bu ayrım yapılmadan yalnızca yatırımcının statüsüne bakılarak sonuca ulaşılması sağlıklı değildir. Ayrıca serbest fon yatırımcısı ile diğer fon yatırımcılarının durumunun da birbirinden tamamen kopuk değerlendirilmemesi gerekir. Bir para piyasası fonuna veya hisse senedi yoğun fona yatırım yapan kişinin de yatırım yaptığı sistemin kurallara uygun şekilde işleyeceğine güvenmesi son derece tabiidir. Yatırımcıdan risksiz bir yatırım beklemesi istenmiyor. Yatırımcı da zaten bunu istemiyor. Beklenen şey çok daha temel: Kuralları belirlenmiş bir piyasanın, belirlenen kurallar içerisinde işlemesi. Benim açımdan tartışmanın düğüm noktası tam olarak burasıdır. Bir yatırımcının zarar etmiş olması tek başına hukuka aykırılık anlamına gelmez. Aynı şekilde bir yatırımcının nitelikli yatırımcı olması da meydana gelen zararın hukuka uygun olduğu anlamına gelmez. İki hususun birbirinden ayrılması gerekir. Bu nedenle yaşanan fon mağduriyetlerinin tamamını “yatırımcı riski” şeklinde değerlendirmek yerine, somut olayların kendi özellikleri içerisinde incelenmesi gerektiğini düşünüyorum. Varsa hukuka aykırı bir işlem, ihmal veya kusur ortaya konulmalı; varsa bundan doğan sorumluluk da ilgili kişi ve kurumlar bakımından ayrıca değerlendirilmelidir. Nitelikli yatırımcı olmak bir yatırım statüsüdür. Bir kimseye hukuka aykırı davranışlara karşı dokunulmazlık sağlamadığı gibi, yatırımcıya da başkalarının hukuka aykırı fiillerinin sonuçlarını yükleme gerekçesi olamaz. Bu nedenle Sayın Cevdet Yılmaz’ın açıklamasının, fon yatırımcılarının yaşadığı sorunların tamamını açıklamak bakımından yeterli olmadığı kanaatindeyim. Benim asıl endişem ise bundan daha geniş. Sermaye piyasalarında insanlar yalnızca getiri beklentisiyle yatırım yapmaz. Aynı zamanda kurallara, denetime ve kamu otoritesinin oluşturduğu sisteme güvenerek yatırım yaparlar. Bu güven zedelendiğinde mesele artık yalnızca belirli yatırımcıların uğradığı maddi kayıptan ibaret kalmaz. #Spk #Tera #Pblk #Mkk #Anayasa #MülkiyetHakkı #SermayePiyasası #YatırımcıGüveni #TakasKesinliği #Tly