Ioannes Oculus

Coraz więcej orzeczeń @TK_GOV_PL, coraz więcej czeka na publikację Pomimo że od ponad dwóch lat Trybunał działa w niepełnym składzie, systematycznie rośnie liczba orzeczeń przez niego wydawanych. W zeszłym roku było ich 141, najwięcej od 10 lat. Zdecydowaną większość spraw rozpatrywanych przez Trybunał, od 60 do 89 proc., stanowią sprawy inicjowane w formie skarg konstytucyjnych przez osoby, które występują o ochronę swoich konstytucyjnych wolności i praw. Sprawność działania Trybunału ma w konsekwencji bezpośrednie znaczenie dla skuteczności ochrony praw jednostki. Narastającym problemem w tym kontekście jest odmowa wykonywania konstytucyjnego obowiązku ogłaszania rozstrzygnięć Trybunału Konstytucyjnego w dziennikach urzędowych. Do tej pory, wbrew Konstytucji, Rządowe Centrum Legislacji nie opublikowało aż 85 orzeczeń. Szczególnie dotkliwe konsekwencje ponoszą osoby, których sytuacja prawna i majątkowa zależy od realizacji rozstrzygnięć Trybunału. Wśród nieopublikowanych są orzeczenia w ważnych społecznie sprawach, jak kwestia wypłaty podwyżek i rekompensat dla części emerytów, których świadczenia zostały niesłusznie zaniżone. Na publikację, a w konsekwencji realizację czekają także korzystne dla obywateli wyroki dotyczące tzw. ulgi meldunkowej, świadczeń pielęgnacyjnych dla pracujących opiekunów osób z niepełnosprawnościami czy wynagrodzeń należnych właścicielom gruntów, przez które przebiegają linie energetyczne, rury albo kable przedsiębiorstw przesyłowych. Statystyki potwierdzają rosnącą aktywność orzeczniczą Trybunału Konstytucyjnego, pomimo ograniczeń związanych z niezapełnianiem w ostatnich latach przez Sejm wakujących stanowisk sędziowskich w Trybunale. Wskazują jednocześnie, że skuteczna ochrona praw obywateli wymaga nie tylko sprawnego rozpoznawania spraw, lecz także poszanowania prawnych konsekwencji wydawanych orzeczeń – ich publikacji i realizacji. Różnica między liczbą spraw wpływających do Trybunału a liczbą orzeczeń wynika głównie z faktu, że nie wszystkie sprawy są kierowane do merytorycznego rozstrzygnięcia. Są odrzucane, jeśli nie spełniają wymogów formalnych. Najczęstsze uchybienia polegają na zaskarżaniu nie samego prawa, lecz jego zastosowania, a więc np. wyroków sądów powszechnych, których kontrola nie leży w kompetencjach Trybunału Konstytucyjnego.

Prezes @TK_GOV_PL Bogdan Święczkowski w kwietniu 2026 r. upoważnił sędziego TK Stanisława Piotrowicza do zastępowania w czasie nieobecności i kierowania pracami TK ⬇️